Çeçen İçkerya Cumhuriyeti: Türkiye ve Orta Doğu
1 Kasım 2025 tarihinde Kyiv’de, “Avrupa’nın Güvenlik Sınırı: Kuzey Kafkasya” başlıklı uluslararası bir konferans düzenlendi. Toplantıya, çeşitli ülkelerden siyasetçiler, uzmanlar, sivil toplum temsilcileri ve Kuzey Kafkasya diasporası katıldı.
Konferansın sonunda, bölgedeki güvenlik gelişmelerine dair önemli mesajlar içeren “Kyiv Deklarasyonu” kabul edildi. Deklarasyonda, Kuzey Kafkasya’nın hem coğrafi hem siyasi açıdan Avrupa güvenliğinin ayrılmaz bir parçası olduğu vurgulandı.
Deklarasyonun Temel Vurguları
Kuzey Kafkasya, Avrupa için stratejik bir güvenlik kuşağıdır. Bölgedeki baskılar, zorla kaybetmeler, kitlesel tutuklamalar, bilgi manipülasyonu ve diğer tehditler yalnızca Kafkas halklarını değil, Avrupa’nın genel güvenlik mimarisini de etkilemektedir.
Bu tehditlerle mücadele için hukuki, siyasi, insani ve bilgi alanlarında çok yönlü bir yaklaşım önerildi. Evrensel yargı mekanizmalarının kullanılması, yaptırımların güçlendirilmesi, mültecilerin korunması, siyasi tutsaklara destek ve kültürel hakların savunulması deklarasyonun ana maddeleri arasında yer aldı.
Deklarasyonda ayrıca, Ukrayna ile Kuzey Kafkasya halkları arasında kurumsal iş birliğinin geliştirilmesi, temsilcilerin tanınması ve düzenli parlamenter diyalog mekanizmalarının oluşturulması çağrısı yapıldı.
Neden Önemli?
Konferansın katılımcıları, Kuzey Kafkasya’daki durumun artık yalnızca Rusya’nın “iç meselesi” olarak görülemeyeceğini ifade etti. Bölge:
Avrupa’ya açılan enerji ve ticaret yolları,
göç akışları,
güvenlik riskleri,
hibrit tehditler
açısından kritik bir konuma sahiptir.
Bu nedenle uluslararası toplumun Kafkasya’daki gelişmeleri yakından izlemesi, insan hakları ihlallerine karşı etkili mekanizmalar kurması ve bölgedeki halkların meşru temsilcileriyle iş birliğini artırması gerektiği vurgulandı.
Sonraki Adımlar
Deklarasyonun kabul edilmesinin ardından şu alanlarda yeni girişimlerin gündeme gelmesi bekleniyor:
İnsan hakları ihlallerinin belgelenmesi ve uluslararası mahkemelere taşınması,
Baskıcı yapılara ve sorumlulara yönelik hedefli yaptırımlar,
Tehdit izleme ve raporlama sistemlerinin güçlendirilmesi,
Kafkasya diasporası ile Avrupa kurumları arasında daha sıkı iş birliği,
Parlamento düzeyinde istişare ve ortak çalışma gruplarının kurulması.
Kyiv’de kabul edilen yeni deklarasyon, Kuzey Kafkasya’nın Avrupa güvenliği açısından taşıdığı stratejik önemi yeniden gündeme taşırken, bölge halklarının özgürlük ve güvenlik arayışına uluslararası destek çağrısını da güçlendirdi.